World Cup 2026 không chỉ ghi nhận lượng người hâm mộ tới tham dự trực tiếp đông đảo mà còn tạo ra nhiều dấu ấn về doanh thu và hiệu ứng kinh tế cho các quốc gia đồng đăng cai. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng tác động thực sự của giải đấu tới ngành du lịch và nền kinh tế địa phương cần được xem xét kỹ càng và khách quan hơn.
Giải bóng đá lớn nhất hành tinh năm 2026 khép lại với chiến thắng của đội tuyển Tây Ban Nha trước Argentina trong trận chung kết diễn ra tại sân MetLife, bang New Jersey, Mỹ. Sự kiện tổ chức ở ba quốc gia Mỹ, Mexico và Canada với tổng cộng 104 trận đấu tại 16 thành phố đã trở thành kỳ World Cup có quy mô thương mại cùng lượng người theo dõi cao nhất từ trước đến nay. Trước khi giải đấu bắt đầu, nghiên cứu hợp tác giữa tổ chức quản lý bóng đá thế giới và Oxford Economics dự tính tổng giá trị kinh tế mang lại cho ba nước lên tới gần 41 tỷ USD. Hơn nữa, doanh thu chu kỳ tài chính giai đoạn 2023-2026 cũng được dự báo vượt qua mốc 13 tỷ USD, gần gấp đôi so với kỳ World Cup trước nhờ mở rộng số đội tham dự và tăng trưởng nguồn thu từ bản quyền truyền hình, tài trợ cùng bán vé.
Sức hấp dẫn của World Cup năm nay thể hiện rõ khi tổng cộng khoảng 6,5 triệu lượt cổ động viên có mặt trực tiếp tại các sân vận động – gần gấp đôi so với kỳ World Cup 2022 tổ chức tại Qatar. Công suất trung bình của các sân đạt mức cao 99,7%, bên cạnh đó, hệ thống các lễ hội dành cho người hâm mộ do ban tổ chức FIFA tổ chức cũng đón tiếp khoảng 7,7 triệu lượt tham gia. Dựa trên phân tích giao dịch thẻ tín dụng của Viện Nghiên cứu Bank of America, chi tiêu bằng thẻ tại các thành phố tổ chức ở Mỹ trong khoảng thời gian từ giữa tháng Sáu đến đầu tháng Bảy tăng trung bình khoảng 5% so với cùng kỳ năm ngoái. Các nhà hàng, quán bar là những đối tượng hưởng lợi rõ rệt nhất bởi lượng khách tập trung theo dõi các trận đấu tại địa phương.
Thị trường khách sạn chứng kiến bước tiến rõ nét vào giai đoạn cuối giải đấu. Tại Kansas City, doanh thu trên mỗi phòng tăng gần một nửa so với cùng thời điểm năm trước, trong khi Philadelphia ghi nhận mức tăng vượt hơn 74% nhờ trùng với dịp nghỉ lễ Quốc khánh Mỹ và chuỗi sự kiện America 250. Dữ liệu từ AirDNA cũng cho thấy số lượt đặt phòng ngắn hạn tại Newark và Jersey City – hai khu vực phục vụ khán giả đến sân MetLife xem chung kết – tăng khoảng 45% so với năm ngoái, phần nào chịu ảnh hưởng bởi quy định hạn chế cho thuê nhà ngắn hạn tại New York. Đồng thời, công ty quản lý du lịch Navan báo cáo giá phòng khách sạn trung bình ở New York vọt lên trên mức 1.800 USD mỗi đêm ngay cả trước khi World Cup khởi tranh. Trong lĩnh vực vận tải hàng không, dữ liệu của RateGain Travel Technologies chỉ ra tổng lượng vé bay đến các thành phố đăng cai giải tăng gần 4% so với năm trước và bùng nổ với mức tăng gần 75% kể từ tuần khai mạc. Đáng chú ý, riêng Argentina chứng kiến lượng đặt vé máy bay sang Mỹ chạm mức tăng khoảng 46% kể từ khi giải bắt đầu. Chặng Buenos Aires – Atlanta ghi nhận sự gia tăng lên tới hơn gấp đôi vì đây là nơi đội tuyển Argentina thi đấu vòng loại trực tiếp.
Dù mang lại nhiều con số tích cực về lượng người tham dự và doanh thu, các chuyên gia vẫn nhấn mạnh hiệu quả kinh tế thực sự của World Cup cần được nhìn nhận một cách cẩn trọng hơn. Giáo sư Michael Edwards thuộc Đại học Bang North Carolina cho rằng FIFA là đơn vị hưởng lợi lớn nhất từ bản quyền truyền hình, tài trợ cùng bán vé trong khi các địa phương đăng cai phải đối mặt với chi phí tổ chức rất cao bao gồm an ninh, giao thông và vận hành cơ sở hạ tầng. Ước tính mỗi thành phố tại Mỹ đã chi từ 100 đến 200 triệu USD để chuẩn bị giải đấu. Một số địa phương như Seattle hay New York còn phải giảm quy mô Fan Festival do chi phí vận hành vượt xa nguồn thu trực tiếp. Hơn nữa, những thành phố du lịch nổi tiếng như New York, Los Angeles hay Miami vốn đã có lượng khách ổn định quanh năm nên việc khách sạn kín phòng hay nhà hàng đông đúc trong thời gian diễn ra giải không chắc chắn tạo giá trị kinh tế mới mà có thể chỉ là sự dịch chuyển khách du lịch đã có sẵn.
Ở Mexico, dù sân Azteca thu hút được hơn 404.000 khán giả qua năm trận thi đấu – cao nhất trong số các sân vận động của kỳ World Cup lần này – nền kinh tế nước này chưa ghi nhận tác động tích cực tương xứng như kỳ vọng. Báo cáo từ Deloitte cho biết giải đấu tạo ra khoảng 100.000 việc làm tạm thời nhưng thấp hơn dự kiến ban đầu khoảng 10%. Chỉ số tiêu dùng trong tháng Sáu cũng phản ánh mức chi tiêu giảm cho khách sạn gần 11%, giảm trong nhóm nhà hàng khoảng 5% nhưng lại tăng chi cho lĩnh vực giải trí hơn 16%. Ngân hàng Banorte hạ dự báo đóng góp vào tăng trưởng GDP của Mexico xuống quanh mức dưới nửa phần trăm, thấp hơn nhiều so với dự đoán ban đầu do ảnh hưởng của những yếu tố vĩ mô như tốc độ tăng trưởng chậm lại và lạm phát cao vẫn có sức nặng lớn hơn tác động từ giải đấu thể thao này.
World Cup 2026 để lại những con số kỷ lục về lượng khán giả trực tiếp cũng như doanh thu thương mại trên phạm vi toàn cầu nhưng tác động thực tiễn đến ngành du lịch và kinh tế từng quốc gia đăng cai cần được đánh giá một cách toàn diện và thận trọng hơn. Giải đấu đem lại trải nghiệm văn hóa chung quý giá và niềm tự hào lớn lao song không nên xem đây là một chiến lược phát triển kinh tế tối ưu. Các địa phương đăng cai cần cân nhắc kỹ lưỡng chi phí và lợi ích lâu dài để tận dụng tối đa tiềm năng sự kiện thể thao này.