Mexico đang đối mặt với những nỗi ám ảnh sâu sắc về bạo lực và mất tích khi nước này chuẩn bị đăng cai World Cup 2026 cùng Mỹ và Canada. Tình trạng người mất tích tăng vọt đã trở thành vấn đề nhức nhối, phủ bóng lên niềm hào hứng đón chờ sự kiện thể thao lớn nhất hành tinh. Nhiều gia đình vẫn ngày đêm tìm kiếm người thân, trong khi chính quyền tập trung vào việc làm đẹp diện mạo thành phố và chuẩn bị cơ sở vật chất cho giải đấu. Sự bất đồng này tạo nên một cuộc đối đầu căng thẳng giữa xã hội dân sự và nhà chức trách, khiến nỗi đau mất mát nhân lên gấp bội trước thềm World Cup.
Raul Servin, một nhân viên phục vụ tại Guadalajara, là một trong số hàng trăm nghìn người có người thân mất tích tại Mexico. Ông dành phần lớn thời gian để tìm kiếm con trai mất tích từ năm 2018, giữa lúc các băng nhóm tội phạm tổ chức ngày càng gia tăng hoạt động khủng bố và bắt cóc. Theo ông, chính quyền đang đặt ưu tiên cao cho việc chỉnh trang đô thị nhằm thu hút du khách đến với World Cup hơn là tập trung vào cuộc chiến chống bạo lực và hỗ trợ các gia đình nạn nhân.
Một bé gái chỉ vào những tấm áp phích có hình ảnh những người mất tích ở Guadalajara, Mexico ngày 25/2/2026.
Guadalajara, thành phố chủ nhà của một số trận đấu World Cup, đang tiến hành nâng cấp hạ tầng như cải tạo quảng trường, mở rộng đường sá và trang bị các phương tiện giám sát công nghệ cao như drone và xe tuần tra hiện đại để đảm bảo an ninh cho sự kiện. Tuy nhiên, nhóm các gia đình nạn nhân do ông Servin dẫn đầu tiết lộ phát hiện nhiều địa điểm nghi ngờ là nơi chôn cất tập thể cách sân vận động chưa đầy 20 km. Họ cho rằng chính quyền bang Jalisco, nơi có tỉ lệ mất tích cao nhất cả nước, vẫn chưa thực sự quan tâm đến thảm trạng này mà chỉ chú trọng lợi ích kinh tế từ giải đấu.
Người dân đi ngang qua đồng hồ đếm ngược đến World Cup 2026 tại Guadalajara, Mexico ngày 24/3/2026.
Trước thềm World Cup khai mạc vào ngày 11/6 tại Mexico City và Monterrey, không khí háo hức lan rộng trên toàn quốc nhưng song song đó là sự căng thẳng giữa gia đình các nạn nhân mất tích và chính quyền địa phương. Hàng triệu du khách dự kiến sẽ tới tham dự sự kiện kéo theo sự bùng nổ của ngành du lịch song nhiều gia đình vẫn đau đáu nhớ về người thân chưa rõ tung tích. Tại thủ đô Mexico City, hàng trăm bà mẹ đã dán ảnh con em mình quanh khu vực sân vận động Azteca như một lời kêu cứu vang vọng giữa lòng lễ hội bóng đá sắp tới.
Các thành viên của đội tìm kiếm người mất tích Guerreros Buscadores de Jalisco tìm kiếm thi thể trong một ngôi nhà bỏ hoang tại Tlajomulco de Zuniga, thuộc khu đô thị Guadalajara, Mexico ngày 22/3/2026.
Số vụ mất tích ở Mexico đã tăng hơn ba lần kể từ năm 2015 do các băng nhóm tội phạm bắt cóc người trẻ phục vụ cho hoạt động tuyển mộ, thanh trừng nội bộ và phi tang thi thể. Năm ngoái ghi nhận gần 12.400 trường hợp mới báo cáo bị mất tích, đưa tổng số người mất tích lên khoảng 130.000 – mức cao kỷ lục khiến nhiều chuyên gia gọi Mexico là “thủ đô bắt cóc của thế giới”. Các tổ chức tội phạm còn bị cáo buộc thực hiện các hành vi buôn bán người, bóc lột tình dục cũng như lấy nội tạng nhằm mục đích kinh doanh trái pháp luật.
Một sĩ quan cảnh sát đi ngang qua các áp phích tìm người mất tích trước Văn phòng Công tố viên Đặc biệt về Người mất tích ở Guadalajara, Mexico ngày 25/2/2026.
Các chuyên gia an ninh quốc tế bày tỏ quan ngại sâu sắc về mức độ nghiêm trọng của tình trạng này. Eduardo Guerrero – Giám đốc công ty phân tích an ninh Lantia Intelligence – nhận định chưa từng chứng kiến quốc gia nào trải qua quy mô bạo lực và mất tích lớn như vậy trong suốt hai thập kỷ nghiên cứu. Trong khi đó, các nhóm vận động xã hội dân sự không ngừng dán áp phích và tổ chức hoạt động nhằm thu hút sự chú ý của cộng đồng quốc tế ngay tại những thành phố đăng cai giải đấu.
Vòng xoay La Minerva ở thành phố Guadalajara nhìn từ trên cao ngày 24/3/2026.
Gần đây, chính phủ Mexico gây tranh cãi khi công bố kết quả rà soát danh sách người mất tích quốc gia: khoảng một phần ba hồ sơ có thể là những người vẫn còn sống do dữ liệu thu thuế hoặc thay đổi địa chỉ sau khi bị báo cáo mất tích; đồng thời gần phân nửa hồ sơ còn thiếu thông tin cơ bản khiến việc điều tra gặp khó khăn. Tuy nhiên, nhiều gia đình lo ngại cung cấp thông tin sẽ bị trả thù bởi các băng nhóm tội phạm kiểm soát khu vực họ sinh sống.
Phản ứng trước báo cáo của Ủy ban Liên Hợp Quốc cáo buộc tình trạng mất tích cưỡng bức có dấu hiệu cấu thành tội ác chống nhân loại ở Mexico, Bộ Ngoại giao nước này khẳng định báo cáo thiếu tính khách quan và dựa trên dữ liệu cũ trước năm 2017 mà không phản ánh đúng những cải cách gần đây. Điều này khiến các nhóm tìm kiếm nạn nhân thất vọng khi cho rằng chính phủ đang cố gắng giảm nhẹ vấn đề bằng tuyên bố gây tranh cãi thay vì hành động thực chất.
Tại bang Jalisco – nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi băng nhóm Jalisco New Generation Cartel – số lượng vụ bắt giữ liên quan đến hơn 16.000 trường hợp mất tích vẫn rất thấp. Mặc dù số vụ giết người có xu hướng giảm nhưng tình trạng mất tích vẫn duy trì mức cao hoặc được chuyển sang các loại hình thống kê khác nhằm che giấu quy mô thực tế của vấn đề. Một luật sư địa phương nhận xét rằng chưa ai thực sự hành động để giúp đỡ những gia đình có người thân biến mất.
World Cup 2026 sẽ diễn ra với tổng cộng 13 trận đấu trên đất Mexico, bao gồm 5 trận ở thủ đô Mexico City – nơi sân Azteca sẽ lần thứ ba trở thành điểm khai mạc giải đấu danh tiếng nhất hành tinh. Các chuyên gia an ninh nhận định các nhóm tội phạm có tổ chức có thể không muốn làm gián đoạn sự kiện vì lợi ích kinh tế ngầm liên quan đến giải đấu. Dẫu vậy, bóng ma an ninh vẫn bao trùm khi thời điểm khai màn ngày càng gần kề.
Với nhiều gia đình bị ảnh hưởng bởi tình trạng mất tích hàng loạt, World Cup không đơn thuần là một lễ hội thể thao mà còn là lời nhắc nhở về cuộc chiến dài hạn nhằm tìm lại công lý và sự thật cho những người đã biến mất trong bóng tối của bạo lực và tội phạm tại Mexico.
